Στην θεωρία τα μοντέρνα οχήματα είναι ασφαλέστερα από ποτέ. Χιλιάδες χαμένες ζωές στους δρόμους και εκατοντάδες χιλιάδες ώρες έρευνας και εξέλιξης μας έχουν οδηγήσει στο σήμερα. Σε αυτοκίνητα που προσφέρουν όχι μόνο κορυφαία ενεργητική ασφάλεια αλλά είναι εξοπλισμένα και με πληθώρα ηλεκτρονικών συστημάτων που βοηθούν και προστατεύουν τον οδηγό – πολλές φορές από τον ίδιο του τον εαυτό. Εξ ορισμού λοιπόν, η τεχνολογία βρίσκεται στο πλευρό τόσο του οδηγού και των επιβατών όσο και των υπόλοιπων χρηστών του δρόμου όμως υπάρχουν περιπτώσεις που η τεχνολογία αποτελεί ανασταλτικό παράγοντα και γι’ αυτό δεν φταίει η ίδια αλλά ο χρήστης.
Ερευνητές από την Ολλανδία συνέθεσαν δεδομένα από ολόκληρο τον κόσμο σχετικά με την αποτελεσματικότητα των συστημάτων υποβοήθησης οδήγησης (Automated Driver Assist Systems ή εν συντομία, ADAS) εστιάζοντας κατά κύριο λόγο σε 28 λειτουργίες. Αυτές περιλάμβαναν απλά συστήματα όπως αυτά της παρακολούθησης της πίεσης των ελαστικών, διαφόρων ειδών συστήματα πλοήγησης, προειδοποίησης τυφλού σημείου, αυτόματου φρεναρίσματος κ.ά. και εν τέλει, ταξινομήθηκαν σε 4 διακριτές κατηγορίες: Στην πρώτη τοποθετήθηκαν τα λεγόμενα ενημερωτικά – συστήματα χαμηλού επιπέδου ελέγχου και χαμηλής προτεραιότητας. Στην δεύτερη, τα συστήματα προειδοποίησης – χαμηλού επιπέδου ελέγχου αλλά υψηλής προτεραιότητας. Η τρίτη κατηγορία περιλαμβάνει τα επεμβατικά που θεωρήθηκαν από τους επιστήμονες υψηλού επιπέδου ελέγχου και υψηλής προτεραιότητας ενώ στην τέταρτη και τελευταία, τα συστήματα άνεσης – υψηλού επιπέδου ελέγχου αλλά χαμηλής προτεραιότητας.
Οι ερευνητές βρήκαν ότι σε πραγματικές συνθήκες, οτιδήποτε εντάσσεται στις 3 πρώτες κατηγορίες είτε δεν επηρεάζει καθόλου, είτε μειώνει τις πιθανότητες ατυχήματος. Για παράδειγμα, το σύστημα ελέγχου της πίεσης των ελαστικών δεν έχει ουσιαστικό αντίκτυπο στα νούμερα αλλά το σύστημα υποβοήθησης διατήρησης λωρίδας από την άλλη, εμφανίζεται να μειώνει κατά 19.1% την πιθανότητα ατυχήματος. Το driver-monitoring σύστημα μειώνει κατά 14% την πιθανότητα ατυχήματος. Τα μοναδικά συστήματα που είχαν αρνητικό αντίκτυπο ήταν το στάνταρ και το adaptive cruise control με το πρώτο να συνοδεύεται από μία αύξηση της τάξης του 12% στις πιθανότητες ατυχήματος και το adaptive, με 1.8%. Το πρόβλημα με αυτά τα συστήματα και ειδικότερα με το στάνταρ cruise control είναι ότι αφενός δεν διαθέτει τις προηγμένες λειτουργίες του adaptive αλλά αφαιρώντας… έννοιες από το κεφάλι του οδηγού, τον οδηγεί σε μία λανθασμένη χαλάρωση. Με πιο απλά λόγια, η απόσπαση της προσοχής του οδηγού ταυτοποιείται ως ο βασικός ένοχος για την “κακή” βαθμολογία αυτών των συστημάτων αλλά αν θέλουμε να είμαστε ειλικρινείς, δεν φταίει η τεχνολογία γι’ αυτό. Ο οδηγός φταίει. Εμείς φταίμε. Ότι και να διαφημίζει ο όποιος κατασκευαστής, πραγματική τεχνολογία αυτόνομης οδήγησης δεν υπάρχει και ούτε πρόκειται να υπάρξει στο άμεσο μέλλον επομένως η απόλυτη προσοχή του οδηγού στον δρόμο είναι αδιαπραγμάτευτη. Μάτια στον δρόμο και χέρια στο τιμόνι και οπωσδήποτε πλήρη γνώση και επίγνωση του για τι είναι ικανό το αυτοκίνητο. Το εγχειρίδιο για κάποιον λόγο μας το δίνει ο κατασκευαστής και σίγουρα δεν είναι για να μπει στο ντουλαπάκι και να ξεχαστεί…
